1. Danh dự, nhân phẩm được pháp luật bảo vệ như thế nào?

Theo quy định của Bộ luật Dân sự 2015, danh dự, nhân phẩm, uy tín của cá nhân là quyền nhân thân được pháp luật bảo vệ tuyệt đối.

Mọi hành vi xúc phạm, bịa đặt, lan truyền thông tin sai sự thật gây ảnh hưởng đến uy tín của người khác đều có thể bị yêu cầu:

• Gỡ bỏ thông tin;
• Xin lỗi, cải chính công khai;
• Bồi thường thiệt hại.

Không phân biệt hành vi đó được thực hiện ngoài đời thực hay trên môi trường mạng.

2. Dùng tài khoản ảo có “thoát” trách nhiệm pháp lý không?

Câu trả lời là: Không.

Theo Luật An ninh mạng 2018, nghiêm cấm hành vi sử dụng không gian mạng để:

• Đăng tải thông tin sai sự thật;
• Xúc phạm danh dự, nhân phẩm của người khác;
• Bịa đặt gây hoang mang trong nhân dân.

Dù sử dụng tài khoản ảo, cơ quan chức năng hoàn toàn có thể:

• Truy vết địa chỉ IP;
• Yêu cầu nhà cung cấp dịch vụ cung cấp dữ liệu;
• Xác minh chủ thể thực hiện hành vi.

Thực tế cho thấy nhiều trường hợp tưởng “nặc danh” nhưng vẫn bị xử lý.

3. Có thể bị xử phạt hành chính như thế nào?

Theo Nghị định 15/2020/NĐ-CP (đã được sửa đổi, bổ sung), hành vi cung cấp, chia sẻ thông tin sai sự thật, xúc phạm danh dự người khác trên mạng xã hội có thể bị:

• Phạt tiền lên đến 20 triệu đồng đối với cá nhân;
• Buộc gỡ bỏ thông tin vi phạm.

Đây là mức xử phạt phổ biến áp dụng trong các vụ việc “bóc phốt”, nói xấu trên mạng xã hội không có căn cứ.

4. Khi nào bị truy cứu trách nhiệm hình sự?

Trường hợp hành vi nghiêm trọng, có thể bị xử lý hình sự theo Bộ luật Hình sự 2015 với các tội danh:

- Tội làm nhục người khác (Điều 155)

Áp dụng khi hành vi xúc phạm nghiêm trọng nhân phẩm, danh dự của người khác.

- Tội vu khống (Điều 156)

Áp dụng khi:

• Bịa đặt thông tin;
• Loan truyền thông tin biết rõ là sai sự thật;
• Nhằm xúc phạm hoặc gây thiệt hại đến quyền, lợi ích hợp pháp của người khác.

Mức phạt có thể lên đến:

• 7 năm tù (tùy tính chất, mức độ);
• Phạt tiền;
• Cấm đảm nhiệm chức vụ, hành nghề.

Đặc biệt, nếu sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông để thực hiện hành vi thì được xem là tình tiết tăng nặng.

5. Người bị bôi nhọ cần làm gì?

Nếu bạn là nạn nhân của hành vi bôi nhọ bằng tài khoản ảo, nên:

- Thu thập chứng cứ

• • Chụp màn hình bài viết, bình luận;
  • Lưu lại đường link, thời gian đăng tải;
  • Ghi nhận số lượng chia sẻ, tương tác.

- Yêu cầu gỡ bỏ nội dung vi phạm

- Gửi đơn tố giác đến cơ quan công an nơi người vi phạm cư trú hoặc nơi mình cư trú.

- Khởi kiện dân sự yêu cầu bồi thường thiệt hại nếu có tổn thất về tinh thần, thu nhập, uy tín.

6. Một số hiểu lầm phổ biến

“Tôi chỉ chia sẻ lại bài viết của người khác nên không chịu trách nhiệm.”
→ Người chia sẻ thông tin sai sự thật vẫn có thể bị xử lý.

“Tài khoản ảo thì không ai biết tôi là ai.”
→ Cơ quan chức năng có nghiệp vụ truy vết, xác minh chủ thể.

“Chỉ nói cho vui, không có ý gì.”
→ Pháp luật căn cứ vào hậu quả và mức độ ảnh hưởng, không phụ thuộc vào lời biện minh chủ quan.

7. Khuyến nghị từ luật sư

Mạng xã hội không phải là “vùng ngoài pháp luật”. Trước khi đăng tải hoặc chia sẻ bất kỳ nội dung nào liên quan đến người khác, hãy:

• Kiểm chứng thông tin;
• Cân nhắc hậu quả pháp lý;
• Tôn trọng quyền nhân thân của người khác.

Chỉ một bài đăng thiếu kiểm soát có thể dẫn đến trách nhiệm hành chính, thậm chí hình sự.

Kết luận

Việc dùng tài khoản mạng xã hội ảo để bôi nhọ danh dự người khác là hành vi vi phạm pháp luật và có thể bị xử lý nghiêm khắc theo quy định của pháp luật Việt Nam. Sự ẩn danh trên không gian mạng không đồng nghĩa với miễn trừ trách nhiệm.

Nếu bạn đang vướng vào vụ việc liên quan đến hành vi bôi nhọ trên mạng xã hội, hãy tham vấn luật sư để được tư vấn và bảo vệ quyền lợi kịp thời, đúng quy định pháp luật.

Trên đây là toàn bộ tư vấn của chúng tôi, hy vọng rằng, những ý kiến tư vấn này, sẽ giúp làm sáng tỏ các vấn đề mà Quý vị đang quan tâm. Để có thể làm rõ hơn và chi tiết từng vấn đề nêu trên cũng như các vấn đề pháp lý mà quý vị đang cần tham khảo thêm ý kiến chuyên môn. Xin vui lòng liên hệ ngay cho chúng tôi theo địa chỉ email: luatsaosang@gmail.com hoặc qua tổng đài tư vấn: 0936.65.3636 để nhận được sự tư vấn, giải đáp và hỗ trợ từ Luật Sao Sáng.

Trân trọng cảm ơn!