1, Livestream nói xấu người khác bị phạt bao nhiêu tiền?

Theo Điểm a Khoản 1 Điều 95 Nghị định 174/2026/NĐ-CP, hành vi cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, thông tin sai sự thật, xuyên tạc, vu khống, xúc phạm uy tín của cơ quan, tổ chức hoặc danh dự, nhân phẩm của cá nhân có thể bị phạt tiền từ 20 triệu đồng đến 30 triệu đồng:

“ Điều 95. Vi phạm các quy định về trách nhiệm sử dụng dịch vụ mạng xã hội

1. Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đối với hành vi lợi dụng mạng xã hội để thực hiện một trong các hành vi sau:

a) Cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, thông tin sai sự thật, xuyên tạc, vu khống, xúc phạm uy tín của cơ quan, tổ chức, danh dự, nhân phẩm của cá nhân;”

Như vậy, việc một người sử dụng livestream để đưa thông tin sai sự thật hoặc xúc phạm danh dự, nhân phẩm của người khác không phải là hành vi "chỉ nói trên mạng" và không chịu trách nhiệm pháp lý.

Ngoài hình thức phạt tiền, tùy từng hành vi, người vi phạm còn có thể phải gỡ bỏ thông tin vi phạm hoặc thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả theo quy định.

2, Khi nào livestream nói xấu có thể bị xử lý hình sự?

Không phải cứ livestream nói xấu người khác là bị truy cứu trách nhiệm hình sự. Để xử lý hình sự, hành vi phải có đủ các dấu hiệu cấu thành tội phạm theo Bộ luật Hình sự. Hai tội danh thường được xem xét trong trường hợp này là Tội làm nhục người khác và Tội vu khống.

a. Có thể bị xử lý về Tội làm nhục người khác

“Điều 155. Tội làm nhục người khác

1. Người nào xúc phạm nghiêm trọng nhân phẩm, danh dự của người khác, thì bị phạt cảnh cáo, phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm.

2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm:

a) Phạm tội 02 lần trở lên;

b) Đối với 02 người trở lên;

c) Lợi dụng chức vụ, quyền hạn;

d) Đối với người đang thi hành công vụ;

đ) Đối với người dạy dỗ, nuôi dưỡng, chăm sóc, chữa bệnh cho mình;

e) Sử dụng mạng máy tính hoặc mạng viễn thông, phương tiện điện tử để phạm tội;

g) Gây rối loạn tâm thần và hành vi của nạn nhân từ 11% đến 45%.

3. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 02 năm đến 05 năm:

a) Gây rối loạn tâm thần và hành vi của nạn nhân 46% trở lên;

b) Làm nạn nhân tự sát.

4. Người phạm tội còn có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.”

Đáng chú ý, nếu người phạm tội sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông hoặc phương tiện điện tử để phạm tội, đây là một trong những tình tiết thuộc khoản 2 Điều 155, có thể dẫn đến mức phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm.

Ví dụ: Một người livestream trong thời gian dài, liên tục chửi bới, dùng những lời lẽ đặc biệt thô tục để hạ thấp nghiêm trọng nhân phẩm của một cá nhân trước hàng nghìn người xem. Nếu hành vi đáp ứng đầy đủ dấu hiệu của tội phạm, người thực hiện có thể bị xem xét về Tội làm nhục người khác.

b. Có thể bị xử lý về Tội vu khống

Trường hợp livestream không chỉ xúc phạm mà còn bịa đặt hoặc loan truyền những điều mà người nói biết rõ là sai sự thật nhằm xúc phạm nghiêm trọng danh dự, nhân phẩm hoặc gây thiệt hại đến quyền, lợi ích hợp pháp của người khác thì có thể bị xem xét về Tội vu khống theo Điều 156 Bộ luật Hình sự.

Theo Khoản 1 Điều 156 quy định: 

“Điều 156. Tội vu khống

1. Người nào thực hiện một trong các hành vi sau đây, thì bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 01 năm:

a) Bịa đặt hoặc loan truyền những điều biết rõ là sai sự thật nhằm xúc phạm nghiêm trọng nhân phẩm, danh dự hoặc gây thiệt hại đến quyền, lợi ích hợp pháp của người khác;

b) Bịa đặt người khác phạm tội và tố cáo họ trước cơ quan có thẩm quyền.”

Đặc biệt, việc sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông hoặc phương tiện điện tử để phạm tội là tình tiết định khung tăng nặng, có thể dẫn đến mức phạt tù từ 01 năm đến 03 năm theo Điểm e Khoản 2 Điều 156:

"2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 01 năm đến 03 năm:

a) Có tổ chức;

b) Lợi dụng chức vụ, quyền hạn;

c) Đối với 02 người trở lên;

d) Đối với ông, bà, cha, mẹ, người dạy dỗ, nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục, chữa bệnh cho mình;

đ) Đối với người đang thi hành công vụ;

e) Sử dụng mạng máy tính hoặc mạng viễn thông, phương tiện điện tử để phạm tội;

g) Gây rối loạn tâm thần và hành vi của nạn nhân từ 11% đến 45%;

h) Vu khống người khác phạm tội rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng.”

Ví dụ, một người biết rõ người khác không thực hiện hành vi trộm cắp nhưng vẫn livestream và khẳng định người đó "ăn trộm tiền", đồng thời kêu gọi người xem chia sẻ thông tin nhằm làm mất uy tín của người này. Nếu có đủ căn cứ chứng minh các yếu tố của Tội vu khống, người livestream có thể bị xử lý hình sự.

3, Nói sự thật về người khác trên livestream có bị phạt không?

Việc một người phản ánh hoặc đưa ra nhận xét về người khác không mặc nhiên là vi phạm pháp luật. Tuy nhiên, nội dung livestream phải được xem xét về tính chính xác, cách thức thể hiện, mục đích, mức độ xúc phạm và hậu quả gây ra. Đặc biệt, việc cho rằng "đó là chuyện có thật" không đồng nghĩa với việc người nói được quyền sử dụng lời lẽ xúc phạm, hạ nhục người khác hoặc công khai những thông tin thuộc đời tư của họ một cách tùy tiện.

Do đó, trước khi livestream về một cá nhân, người thực hiện cần cân nhắc kỹ nguồn thông tin, chứng cứ và cách thức trình bày để tránh biến việc phản ánh thành hành vi xúc phạm hoặc vu khống. 

4, Người bị nói xấu trên livestream có quyền làm gì?

Nếu bị người khác livestream xúc phạm, vu khống hoặc đưa thông tin sai sự thật, người bị ảnh hưởng có thể chủ động lưu giữ chứng cứ như video livestream, bản ghi màn hình, đường link, hình ảnh, bình luận và các thông tin liên quan.

Đây có thể là những tài liệu quan trọng để chứng minh nội dung, thời điểm và phạm vi lan truyền của hành vi.

Tùy trường hợp, người bị xâm phạm có thể:

• Yêu cầu người vi phạm gỡ bỏ thông tin và chấm dứt hành vi;

• Yêu cầu cải chính thông tin sai sự thật, xin lỗi công khai;

• Yêu cầu bồi thường thiệt hại nếu có căn cứ phát sinh trách nhiệm dân sự;

• Đề nghị cơ quan có thẩm quyền xử lý vi phạm hành chính;

• Tố giác hành vi có dấu hiệu tội phạm nếu vụ việc có đủ căn cứ để xem xét trách nhiệm hình sự.

5, Kết luận

Livestream có khả năng lan truyền thông tin rất nhanh và phạm vi tiếp cận có thể rất lớn. Vì vậy, những lời nói tưởng như chỉ là "bóc phốt", "kể chuyện" hoặc "nói cho vui" có thể trở thành căn cứ để xem xét trách nhiệm pháp lý nếu nội dung xâm phạm đến danh dự, nhân phẩm và quyền, lợi ích hợp pháp của người khác.

Đặc biệt, pháp luật hiện hành đã có quy định xử phạt cụ thể đối với hành vi cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, sai sự thật, xuyên tạc, vu khống hoặc xúc phạm danh dự, nhân phẩm trên mạng xã hội.

Do đó, trước khi livestream về một cá nhân, người dùng mạng xã hội cần kiểm chứng thông tin, sử dụng ngôn ngữ phù hợp và tránh đưa ra những cáo buộc chưa có căn cứ. Một buổi livestream có thể chỉ kéo dài vài phút nhưng hậu quả pháp lý và ảnh hưởng đến danh dự của các bên có thể kéo dài rất lâu.