Nếu di chúc bị mất thì việc chia thừa kế nhà đất được thực hiện như thế nào?
Nhiều gia đình khi rơi vào cảnh người thân mất đi, di chúc để lại bị thất lạc hoặc hư hỏng không còn nguyên vẹn, thì vô cùng lo lắng. Lúc này, mảnh đất, ngôi nhà - tài sản tích góp cả đời - sẽ được xử lý ra sao?
1. Mất di chúc: Khi nào chia theo luật, khi nào phải chia lại?
Căn cứ theo Điều 642 Bộ luật Dân sự 2015, nếu bản di chúc bị thất lạc hoặc hư hại đến mức không thể hiện được đầy đủ ý chí của người để lại tài sản (và cũng không có bằng chứng nào khác chứng minh), thì tài sản đó xem như "không có di chúc" và sẽ được chia theo pháp luật.
Tuy nhiên, pháp luật cũng quy định rất linh hoạt các trường hợp phát sinh thực tế:
-
Chưa tìm thấy di chúc: Tiến hành chia nhà đất theo quy định của pháp luật.
-
Chưa chia xong tài sản mà tìm thấy di chúc: Dừng việc chia theo luật, lập tức chuyển sang chia đúng theo nội dung di chúc vừa tìm được.
-
Đã chia xong tài sản mới tìm thấy di chúc: Nếu còn trong thời hiệu yêu cầu chia di sản và người thừa kế theo di chúc có yêu cầu, tài sản bắt buộc phải được chia lại từ đầu.
Tóm lại: Mất di chúc thì chia theo luật. Nhưng chỉ cần tìm lại được di chúc (hoặc chứng minh được nội dung chính xác của di chúc), ý nguyện của người quá cố vẫn luôn được ưu tiên hàng đầu.
2. Ai là người được hưởng nhà đất khi chia thừa kế theo luật?
Theo Điều 651 Bộ luật Dân sự 2015, khi không thể chia theo di chúc, nhà đất sẽ được chia cho những người thân thích thuộc 3 hàng thừa kế dưới đây:
Bảng phân loại 3 hàng thừa kế theo quy định mới nhất
| Hàng thừa kế | Những người thuộc diện được hưởng |
| Hàng thứ nhất (Thứ tự ưu tiên số 1) | Vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết. |
| Hàng thứ hai | Ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại; anh ruột, chị ruột, em ruột; cháu ruột (gọi người chết là ông/bà). |
| Hàng thứ ba | Cụ nội, cụ ngoại; bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột; cháu ruột (gọi người chết là bác/chú/cô/dì); chắt ruột. |
Tranh chấp nhà đất khi thất lạc di chúc là điều không ai mong muốn, dễ làm sứt mẻ tình thân gia đình. Khi gặp tình huống này, các bên nên ngồi lại đối thoại, áp dụng đúng quy định về 3 hàng thừa kế nêu trên để tự thỏa thuận công khai, minh bạch trước khi nhờ đến sự can thiệp của Tòa án.
Trên đây là toàn bộ tư vấn của chúng tôi, hy vọng rằng, những ý kiến tư vấn này, sẽ giúp làm sáng tỏ vấn đề mà Quý vị đang quan tâm. Để có thể làm rõ hơn và chi tiết từng vấn đề nêu trên cũng như các vấn đề pháp lý mà Quý vị đang cần tham khảo thêm ý kiến chuyên môn. Xin vui lòng liên hệ ngay cho chúng tôi theo địa chỉ email: luatsaosang@gmail.com hoặc qua Tổng đài tư vấn: 0936.65.3636 để nhận được sự tư vấn, giải đáp và hỗ trợ từ Luật Sao Sáng.
