Quyền sử dụng đất mà vợ, chồng có được sau khi kết hôn là tài sản chung của vợ chồng, trừ trường hợp vợ hoặc chồng được thừa kế riêng, được tặng cho riêng hoặc có được thông qua giao dịch bằng tài sản riêng.

2. Tài sản chung của vợ chồng thuộc sở hữu chung hợp nhất, được dùng để bảo đảm nhu cầu của gia đình, thực hiện nghĩa vụ chung của vợ chồng.

3. Trong trường hợp không có căn cứ để chứng minh tài sản mà vợ, chồng đang có tranh chấp là tài sản riêng của mỗi bên thì tài sản đó được coi là tài sản chung”

Như vậy, về nguyên tắc, đất được thừa kế riêng trong thời kỳ hôn nhân là tài sản riêng của người được thừa kế, không mặc nhiên trở thành tài sản chung của vợ chồng.

2. Đất thừa kế riêng trong hôn nhân có phải tài sản chung không?

2.1 Trường hợp được thừa kế riêng

Nếu người để lại di sản ghi rõ trong di chúc hoặc việc phân chia di sản thể hiện rõ việc thừa kế cho riêng vợ hoặc chồng thì quyền sử dụng đất đó được xác định là tài sản riêng của người được hưởng thừa kế.

Ví dụ: Cha mẹ để lại di chúc chỉ định con gái được hưởng quyền sử dụng đất và không có nội dung cho cả con rể. Trong trường hợp này, quyền sử dụng đất là tài sản riêng của người vợ.

2.2 Trường hợp thừa kế chung

Nếu di sản được để lại cho cả hai vợ chồng hoặc việc phân chia di sản ghi nhận cả hai cùng được hưởng, thì quyền sử dụng đất sẽ là tài sản chung của vợ chồng theo phần được xác định.

Ngoài ra, nếu không có di chúc và việc chia thừa kế theo pháp luật dẫn đến cả hai vợ chồng cùng là đồng thừa kế (ví dụ cùng thuộc hàng thừa kế thứ nhất), thì phần tài sản mỗi người được hưởng là tài sản riêng của từng người, trừ khi có thỏa thuận khác.

3. Khi nào đất thừa kế riêng trở thành tài sản chung?

Mặc dù đất thừa kế riêng là tài sản riêng theo quy định của pháp luật hôn nhân gia đình, nhưng trong thực tế, tài sản này có thể trở thành tài sản chung nếu:

• Vợ chồng có thỏa thuận nhập tài sản riêng vào tài sản chung;
• Người có tài sản riêng làm thủ tục đăng ký biến động và ghi nhận cả hai vợ chồng là đồng chủ sử dụng đất;
• Có căn cứ chứng minh việc sáp nhập, trộn lẫn tài sản riêng với tài sản chung mà không thể tách biệt.

Theo quy định của Luật Đất đai 2024, Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất phải thể hiện đầy đủ thông tin về người sử dụng đất. Trường hợp quyền sử dụng đất là tài sản chung của vợ chồng thì ghi tên cả hai người trên Giấy chứng nhận, trừ trường hợp có thỏa thuận khác. Đây là căn cứ quan trọng để xác định bản chất tài sản khi phát sinh tranh chấp.

4. Hoa lợi, lợi tức từ đất thừa kế

Một vấn đề cần lưu ý là hoa lợi, lợi tức phát sinh từ đất thừa kế riêng (ví dụ tiền cho thuê đất, lợi nhuận từ sản xuất nông nghiệp…) trong thời kỳ hôn nhân thường được xác định là tài sản chung của vợ chồng, trừ khi có thỏa thuận khác.

Điều này có nghĩa là dù quyền sử dụng đất là tài sản riêng, nhưng thu nhập phát sinh từ việc khai thác đất có thể được coi là tài sản chung.

Kết luận

Tóm lại, đất thừa kế trong thời kỳ hôn nhân không mặc nhiên là tài sản chung vợ chồng. Nếu được thừa kế riêng thì đó là tài sản riêng của người được hưởng. Tuy nhiên, tài sản này có thể trở thành tài sản chung nếu có thỏa thuận hoặc có căn cứ pháp lý xác định việc nhập vào khối tài sản chung.