Mượn vàng nhiều năm trước, giá vàng tăng cao thì trả tiền theo giá lúc mượn được không?
Trong thực tế, việc mượn vàng giữa người thân, bạn bè diễn ra khá phổ biến, nhiều trường hợp chỉ thỏa thuận bằng miệng, không ghi giấy tờ, không thỏa thuận thời hạn trả hoặc cách trả. Tuy nhiên, sau nhiều năm giá vàng tăng cao, khi đến lúc trả nợ thì phát sinh tranh chấp: người mượn muốn trả tiền theo giá vàng lúc mượn, còn người cho mượn yêu cầu trả vàng hoặc trả tiền theo giá hiện tại. Vậy pháp luật quy định vấn đề này như thế nào?
Mượn vàng được xác định là hợp đồng vay tài sản
Theo Bộ luật Dân sự năm 2015, việc một người cho người khác mượn tiền hoặc vàng được xác định là hợp đồng vay tài sản, có thể lập bằng văn bản hoặc chỉ thỏa thuận bằng miệng.
Theo quy định về hợp đồng vay tài sản:
- Bên cho vay giao tài sản cho bên vay;
- Khi đến hạn trả, bên vay phải hoàn trả tài sản cùng loại đúng số lượng, chất lượng;
- Chỉ phải trả lãi nếu có thỏa thuận hoặc pháp luật có quy định.
Như vậy, nếu mượn vàng thì về nguyên tắc phải trả lại vàng, không phải trả tiền.
Mượn vàng thì phải trả vàng hay trả tiền?
Theo quy định của Bộ luật Dân sự, nghĩa vụ trả nợ được xác định như sau:
- Nếu vay tiền thì phải trả tiền;
- Nếu vay vàng hoặc vật thì phải trả vật cùng loại đúng số lượng, chất lượng;
- Nếu không thể trả bằng vật thì có thể trả bằng tiền theo giá trị của vật tại thời điểm trả nợ, nếu bên cho vay đồng ý.
Do đó:
- Người mượn vàng có nghĩa vụ trả vàng đúng số lượng đã mượn;
- Nếu hai bên thỏa thuận trả tiền thay vì trả vàng thì số tiền phải trả được tính theo giá vàng tại thời điểm trả nợ, không phải giá vàng tại thời điểm mượn.
Vì vậy, không thể tự ý trả tiền theo giá vàng lúc mượn nếu người cho mượn không đồng ý.
Trường hợp không thỏa thuận thời hạn trả nợ thì khi nào phải trả?
Trong nhiều trường hợp, khi mượn vàng hai bên chỉ nói miệng như:
- Khi nào có tiền thì trả;
- Khi nào cần thì báo;
- Không ghi thời hạn trả cụ thể.
Trường hợp này được xem là hợp đồng vay không kỳ hạn.
Theo quy định của Bộ luật Dân sự:
- Bên cho vay có quyền đòi lại tài sản bất cứ lúc nào;
- Bên vay cũng có quyền trả nợ bất cứ lúc nào;
- Tuy nhiên phải báo cho bên kia trước một thời gian hợp lý để chuẩn bị.
Như vậy, nếu người cho mượn báo trước về việc cần lấy lại vàng (ví dụ để cưới con, làm việc gia đình…) thì người mượn có nghĩa vụ sắp xếp để trả trong thời gian hợp lý.
Trường hợp mượn vàng nhiều năm trước thì về nguyên tắc người mượn phải trả vàng đúng số lượng đã mượn. Nếu hai bên thỏa thuận trả bằng tiền thay vì trả vàng thì số tiền phải trả được tính theo giá vàng tại thời điểm trả nợ, không phải giá vàng tại thời điểm mượn. Trong trường hợp hai bên không thỏa thuận thời hạn trả nợ thì bên cho mượn có quyền yêu cầu trả nợ bất cứ lúc nào nhưng phải báo trước một thời gian hợp lý, và bên mượn cũng có quyền chủ động trả nợ nhưng cũng phải thông báo trước cho bên cho mượn.
Trên đây là toàn bộ tư vấn của chúng tôi, hy vọng rằng, những ý kiến tư vấn này, sẽ giúp làm sáng tỏ các vấn đề mà Quý vị đang quan tâm. Để có thể làm rõ hơn và chi tiết từng vấn đề nêu trên cũng như các vấn đề pháp lý mà Quý vị đang cần tham khảo thêm ý kiến chuyên môn. Xin vui lòng liên hệ ngay cho chúng tôi theo địa chỉ email: luatsaosang@gmail.com hoặc qua tổng đài tư vấn: 0936.65.3636 để nhận được sự tư vấn, giải đáp và hỗ trợ từ Luật Sao Sáng. Trân trọng cảm ơn!




